φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΣΤΟ ερώτημα αυτό μπορούμε να απαντήσουμε μόνο εάν διαβάσουμε προσεκτικά και μελετήσουμε την Οδύσσεια –  δεν εννοώ κάποια μετάφραση. Και μάλιστα με τη βοήθεια ερμηνευτικών υπομνημάτων (υπάρχει ένα τρίτομο εξαιρετικό από τους/τις  καλύτερους /καλύτερες  γνώστες  του οδυσσειακού κειμένου, από τις εκδόσεις Παπαδήμα), αυτοτελών μελετών και άρθρων ή συλλογών άρθρων. Εάν το κάνουμε αυτό, εργασία που θέλει πολύ χρόνο, δεκαετίες, θα βρεθούμε στην πολύ αμήχανη θέση, δυσάρεστη θα έλεγα, να πρέπει να αποφασίσουμε εάν η Πηνελόπη ήθελε ή  δεν ήθελε να επιστρέψει ο Οδυσσέας. Κι αυτό διότι το κείμενο υπαγορεύει και τις δύο απαντήσεις; Ποιο είναι το κριτήριο με το οποίο θα αποφασίσετε; Η ερμηνεία της περίπλοκης συμπεριφοράς της Πηνελόπης. Η ερμηνεία αυτή αφορά δύο σημεία.

ΠΡΩΤΟ, η συμπεριφορά της κατά τη διάρκεια της απουσίας και η στάση της απέναντι στους μνηστήρες. Από τη μια διαβάζουμε ότι η Πηνελόπη κλαίει και οδύρεται που δεν έχει επιστρέψει ο Οδυσσέας, ότι τον περιμένει (λόγου χάριν, α 340-3) αλλά είναι και πεπεισμένη ότι έχει πεθάνει και από την άλλη ότι βρίσκεται σε δίλημμα και δεν ξέρει τι να κάνει –  να παντρευτεί κάποιον από τους μνηστήρες ή όχι; Η συμπεριφορά της και η στάση της είναι αμφιθυμική: και τον περιμένει και θεωρεί ότι είναι νεκρός, και θέλει και δεν θέλει να παντρευτεί. Το λέει καθαρά ο Τηλέμαχος (π 73-75). Τελικά αποφασίζει να παντρευτεί ενώ ο Οδυσσέας είναι ήδη εκεί! Το δεύτερο σημείο έχει πολλές πτυχές : τον έχει αναγνωρίσει από την πρώτη στιγμή που τον είδε ή όχι; Πώς να εξηγήσουμε την ψυχρή και απόμακρη συμπεριφορά της από τη στιγμή που τον αναγνώρισε; Αποφάσισε να παντρευτεί ενώ τον είχε αναγνωρίσει;

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΕΙΧΑ προαναγγείλει το σημερινό θέμα σε κάποιον αναρχικό, γνωστό, δεν χρειάζεται να αναφέρω το όνομά του, δεν με ενδιαφέρουν τα πρόσωπα, και μου έκανε τις εξής υποδείξεις:

Ελπίζω να συμπεριλάβεις όλους τους δημόσιους υπαλλήλους που πληρώνονται από το κράτος, όχι μόνο τους καλλιτέχνες που παίρνουν πενταροδεκάρες. Επίσης να προτείνεις αναλυτικά τρόπους επιβίωσης των καλλιτεχνών, μην είναι μόνο σκέτη καταγγελία, να έχει και πρακτικές προτάσεις. Γράψε επίσης στην εισαγωγή αναλυτικά την δική σου οικονομική κατάσταση, αν και θεωρώ αυτονόητο πως το άρθρο σου θα πρέπει να συμπεριλάβει φορολογική ενημερότητα, τραπεζικούς λογαριασμούς και αναλυτική επαγγελματική σταδιοδρομία, ασφαλιστικές εισφορές, αριθμό ενσήμων και πιθανή κληρονομική περιουσία έτσι ώστε η κριτική σου να είναι καθαρή από κάθε είδους πιθανές αμφιβολίες.

ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΕΣΤΕ, φίλες και φίλοι, ότι ο αναρχικός που τα έγραψε αυτά δεν γνωρίζει ότι υπάρχουν άποροι και ανασφάλιστοι,  χωρίς τραπεζικούς λογαριασμούς, επαγγελματική σταδιοδρομια, ασφαλιστικές εισφορές, ένσημα, χωρίς κληρονομική περουσία. Εάν το γνωρίζει, σκέφτηκε ότι εγώ δεν ανήκω σε αυτή την κατηγορία και πρέπει να αναφέρω αναλυτικά την οικονομική μου κατάσταση! Με τη σειρά μας , εμείς δεν γνωρίζουμε πώς ζουν πολλοί αναρχικοί και αριστεροί –  ιδιωτικοί ή δημόσιοι υπάλληλοι δεν είναι! Είναι επιχειρηματίες, έχουν εισοδήματα από ακίνητα, παίρνουν κρατικές επιχορηγήσεις; Πλήρης άγνοια! Γιατί δεν μας το λένε; Γιατί το κρύβουν; Γιατί εμείς λέμε ότι ζούμε από αυτό κι από αυτό, έχουμε αυτό κι αυτό. Και σπίτι έχουμε και αυτοκίνητο έχουμε κι σπίτι στην παραλία του χωριού έχουμε και ταξιδάκι στο εξωτερικό μια φορά το χρόνο πάμε. Ντρέπονται; Ντρέπονται οι αναρχικοί γι’ αυτό που κάνουν, γι΄αυτό που είναι; Θέλουν να μας δώσουν μια διαφορετική εικόνα από την πραγματική; Παίζουν ένα ρόλο στο θέατρο της ζωής, όπως όλοι και όλες μας άλλωστε, αν και λίγοι και λίγες το συνειδητοποιούν; Continue reading →

Οι δύο τρόποι εξόντωσης του θανάτου

Ο θάνατος, αρσενικού γένους, είναι ο απεχθεστέρος εχθρός του δυτικού Κυρίου –  είναι ο ισχυρότερος αντίπαλός του. Εάν είναι μια φυσική διαδικασία –  και είναι, όλοι οι ζωντανοί οργανισμοί γεννιούνται και πεθαίνουν –  τότε και η φύση είναι ο απεχθέστερος εχθρός, ο ισχυρότερος αντίπαλος του δυτικού Κυρίου. Ο θάνατος είναι ένα ελάττωμα, ένα κουσούρι της φύσης, που πρέπει να διορθωθεί﮲ είναι ένα πολύτυπτυχο πρόβλημα που πρέπει να επιλυθεί. Μία από αυτές τις πτυχές είναι η απαράμιλλη ικανότητά του να κρύβεται –  είναι σαν τον αντάρτη στη ζούγκλα. Η ακαταμάχητη αυτή ικανότητα τον κάνει αδιάλλακτο εχθρό – δεν μπορούμε, εμείς οι δυτικοί Κύριοι,  να καταφύγουμε στην απάτη και στη πειθώ για να τον εντοπίσουμε﮲ και να τα καταφέρουμε, δεν θα μπορέσουμε να συζητήσουμε μαζί του, να τον εξαπατήσουμε ή να τον πείσουμε, ορθολογικά μιλώντας, με επιχειρήματα δηλαδή,  να αποχωρήσει: είναι ανυπάκουος, απείθαρχος, αμετάπειστος, ανυποχώρητος, αγύριστο κεφάλι. Εμείς όμως είμαστε απόγονοι των ηρώων της Ιλιάδας και θα εφαρμόσουμε την μέθοδο που κληρονομήσαμε από αυτούς και την οποία εφαρμόζουμε αποτελεσματικά εδώ και πολλές χιλιετίες – θα τραβήξουμε το ξίφος, θα βγάλουμε το μαχαίρι: θα τον βρούμε και θα τον εκτελέσουμε,  ευθύς αμέσως, ες το παραχρήμα, όπως θα έλεγε και ο Πλάτων. Η εκπλήρωση όμως της αιώνιας,  διακαούς επιθυμίας της εξόντωσης του θανάτου, της επίτευξης της σωματικής αθανασίας, έρχεται αντιμέτωπη με δύο επιπλέον προβλήματα: πώς  θα μπορέσουμε να τον εντοπίσουμε; Κι αν δεν μπορέσουμε;

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Η εκλογή των βουλευτών κάθε τέσσερα χρόνια από τους πολίτες μέσω της μυστικής ψήφου είναι μια σ ύ γ κ ρ ο υ σ η  μεταξύ των υποψηφίων βουλευτών και μεταξύ των αντιπάλων κομμάτων  με δύο αντικείμενα διαμάχης: το β ο υ λ ε υ τ ι λ ί κ ι  και η σ υ γ κ ρ ό τ η σ η  τ η ς   κ υ β έ ρ ν η σ ης ,  που συντονίζει τη λειτουργία του κράτους, το οποίο με τη σειρά του συντονίζει τη λειτουργία της οικονομίας και της κοινωνίας. Άλλο αντικείμενο διαμάχης δεν επιτρέπεται! Και, εάν εμφανιστεί, πρέπει να εξολοθρευτεί. Εάν εμφανιστεί κάποιο κόμμα και κάποιος ηγέτης που θα προσθέσει ένα νέο αντικείμενο διαμάχης, ας πούμε μια ριζική κοινωνική μεταρρύθμιση, πολύ σύντομα θα τον βρούνε πεταμένο σε κάποιο χαντάκι. Τα όρια του κοινοβουλευτικού συστήματος είναι σαφή και προστατεύονται από το ίδιο το κράτος. Εάν υπάρξει κάποιο ενδεχόμενο υπέρβασης των ορίων, η κοινοβουλετική δημοκρατία αυτοκαταργείται, όπως πολύ καλά γνωρίζουμε. Με λίγα λόγια: ή χαντάκι ή δικτατορία. 

ΑΥΤΟ το ή χαντάκι ή δικτατορία είναι ένα από τα πολλά πράγματα που δεν πρέπει να τα συζητάμε, είναι μία ακόμα περίπτωση που δεν πρέπει να βλέπουμε την πραγματικότητα κατάματα, ως έχει. Αντ’ αυτού, άλλοι θα παραγάγουν αυταπάτες κι άλλοι θα τις υιοθετούν. Είμαστε όλοι και όλες ίσοι έναντι του νόμου, η δημοκρατία παρέχει ίσες ευκαιρίες σε όλους, μπορεί να υπάρξει κοινωνική αλλαγή μέσω των κοινοβουλευτικών αλλαγών και άλλα πολλά. Η κομβική δραστηριότητα κάθε κοινοβουλευτικού κόμματος, σε όποιο φάσμα της πολιτικής κι αν κινείται, από την άκρα δεξιά ως την άκρα αριστερά, είναι η παραγωγή αυταπάτης ή αυταπατών. Οι παραγωγοί αυταπατών εκτιμώνται από το κράτος και αμείβονται πολύ καλά. Δύο καινοφανή επίκαιρα παραδείγματα είναι χαρακτηριστικά: η Μαρία Καρυστιανού  και ο σύντροφος κύριος Αλέξης Τσίπρας. Θα πουλήσουν αυταπάτες και θα εισπράξουν μία γενναιόδωρη βουλευτική αποζημίωση –  οι ψηφοφόροι θα την εξασφαλίσουν, θα τους κάνουν μάγκες με την ψήφο τους.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΘΑ ασχοληθούμε σήμερα με την Ονομαστική των ονομάτων της αρχαίας ελληνικής γλώσσας: θα διαβάσετε κάποια πράγματα και θα απορήσετε, θα αναρωτηθείτε, μα τι λέει ο άνθρωπος; Θα διατυπώσω κάποια ερωτήματα, στα οποία θα πρέπει να απαντήσετε – εάν δεν γνωρίζετε τις απαντήσεις, δεν πειράζει. Εάν όμως τις γνωρίζετε θα παρουσιαστεί μια ευκαιρία πρώτης τάξης να τις ξανασκεφτείτε. Αρχίζω λοιπόν και ερωτώ: Τι εννοείτε όταν λέτε “αρχαία ελληνική γλώσσα”; Υπήρχε αρχαία ελληνική γλώσσα; Θα εξοργιστείτε ασφαλώς και με το δίκιο σας. Θα ρωτήσω και πάλι: υπήρχαν ομιλητές που μιλούσαν την αρχαία ελληνική γλώσσα; Μα και βέβαια υπήρχαν –  οι αρχαίοι Έλληνες μιλούσαν την αρχαία ελληνική γλώσσα. Η διαπίστωση αυτή είναι ταυτόσημη με την αντίστοιχη, οι Νεοέλληνες μιλούν τη Νεοελληνική γλώσσα; Όχι, κατά κανένα τρόπο! Οι αρχαίοι Έλληνες δεν μιλούσαν κάποια αρχαία ελληνική γλώσσα, μιλούσαν κάποια διάλεκτο –  και ήταν πολλές, δεκάδες. Κατά συνέπεια, όταν λέμε αρχαία ελληνική γλώσσα εννοούμε το σύνολο των διαλέκτων που μιλούσαν οι αρχαίοι Έλληνες. Θα μπορούσε όμως να εννοούμε και κάτι άλλο. Θα μπορούσαμε να ταυτίσουμε την αρχαία ελληνική γλώσσα με την αττική διάλεκτο, αυτή που διδασκόμαστε στο σχολείο και στο Πανεπιστήμιο. Κι αυτό κάνουμε, αυτό έχουμε μάθει να κάνουμε. Τι μας ωθεί να κάνουμε αυτή την ταύτιση; Η γλωσσική αλλαγή: από την αττική διάλεκτο προήλθε η Κοινή της ελληνιστικής και ρωμαϊκής εποχής, από την οποία στη συνέχεια προήλθε η Νέα Ελληνική.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΕΑΝ συνεχιστεί η αυξητική τάση της εκλογικής αποχής, στις προσεχείς εκλογές το ποσοστό της αποχής θα ξεπεράσει πιθανώς το 50%. Η αύξηση του ποσοστού αυτού άρχισε το 2009 –  μέχρι τότε ήταν καθηλωμένο στο 20% από το 1974. Στο  ποσοστό αυτό συγκαταλέγονται ψηφοφόροι που δεν είναι, δεν ήταν ποτέ ψηφοφόροι, άνθρωποι που δεν γνωρίζουν καν ότι γίνονται εκλογές, που αδιαφορούν για αυτές, που  δεν έχουν καμία σχέση με την πολιτική – πρόκειται για ηλικιωμένους, κυρίως στην επαρχία, περιθωριακούς, Ρομά, ασθενείς με χρόνια νοσήματα κ.α. Το υπόλοιπο 30% ήταν ψηφοφόροι, τώρα όμως δεν είναι! Είναι σχεδόν ένας στους τρεις! Τι συνέβη σε αυτούς τους ανθρώπους και γύρισαν την πλάτη στις εκλογές, όχι όμως και στην πολιτική –  σκέψη, τουλάχιστον; Θα αυξηθεί κι άλλο αυτό το ποσοστό; Μέχρι πού μπορεί να φτάσει; Θα έχει κάποια επίπτωση στα πολιτικά πράγματα, εάν ξεπεράσει το 70 ή 80%;

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΠΡΙΝ τριάντα χιλιάδες χρόνια, κάποιοι πρόγονοι μας, που δεν ήταν ούτε πρωτόγονοι ούτε άγριοι ούτε καθυστερημένοι ούτε απολίτιστοι, χρησιμοποιούσαν ως εργαλείο κυνηγιού, μπορεί και ως όπλο, το β λ ή μ α –  ακόντιο, βέλος τόξου, βέλη φυσοκάλαμου, πέτρα σφενδόνας , πιθανώς κι άλλα –  και ζ ω γ ρ ά φ ι ζ α ν  στα τοιχώματα των σπηλαίων της δυτικής Ευρώπης αλλά και αλλού ζώα που κυνηγούσαν, ανθρώπινες μορφές παράξενες, κυνηγούς και αποτύπωναν σημάδια της παλάμης τους, των χεριών τους, της ύπαρξής τους. Μετά από τριάντα χιλιάδες χρόνα, το απλό βλήμα των κυνηγών και πολεμιστών προγόνων μας, με το οποίο μπορεί και να πετυχαίναν κάποιο θηράματά τους, να το τραυματίσουν και να το ακολουθήσουν μέχρι να εξαντληθεί, έγινε α τ ο μ ι κ ή   β ό μ β α , με την οποία κάποιοι άνθρωποι σοφοί μπόρεσαν με ένα μόνο βλήμα να καταστρέψουν μια μεγάλη πόλη και να εξοντώσουν  όλους τους κατοίκους της. Μόνο με ένα βλήμα! Απίστευτο επίτευγμα! Και το επανέλαβαν! Η  ζ ω γ ρ α φ ι κ ή  όμως παρέμεινε ζωγραφική: χρώματα, πινέλα, μια επιφάνεια, ένας ή περισσότεροι ζωγράφοι, βραδύτητα, φαντασία, πολύς χρόνος, για να δημιουργηθεί κάτι το οποίο δεν είναι και πολύ χρήσιμο και απαραίτητο, δεν συμβάλλει στην αναπαραγωγή του είδους, του ατόμου και της κοινωνίας – θα μπορούσαμε να ζήσουμε και χωρίς αυτό.  Το μόνο που άλλαξε, που άλλαζε,  ήταν η επιφάνεια: από τα τοιχώματα των σπηλαίων στα μεγάλα αγγεία, στους τοίχους των σπιτιών και των ναών, στα σεντόνια και στα ρούχα, στους πίνακες και τις μεγάλες επιφάνειες των πολυκατοικιών (γκράφιτι). Γιατί όμως και πώς, από ποιους το βλήμα έγινε ατομική βόμβα ενώ η ζωγραφική παρέμεινε ζωγραφική; Υπάρχει κάποια σχέση μεταξύ ατομικής βόμβας και ζωγραφικής; Προοδεύσαμε που βελτιώσαμε και κάναμε το δόρυ του Αχιλλέα ατομική βόμβα; Παραμένουμε καθυστερημένοι που η ζωγραφική παραμένει ζωγραφική;

Continue reading →